2 Μαϊ. 2020

To ΚΚΕ, η Επανάσταση

και ο ...Πολάκης

Αναμφίβολα το μεγάλο γεγονός της φετινής Πρωτομαγιάς, δεν είναι η απούσα επετειακή κινητοποίηση των εργαζομένων! Ούτε είναι η πολιτικά εν πολλοίς προσχηματική απαγόρευση των εργατικών συγκεντρώσεων για λόγους δημόσιας Υγείας! Άλλωστε, σε λίγες μέρες στα σχολεία θα στενάζει η ανησυχία και η αγωνία των δροσερών συνωστισμών υπό την αφέλεια και την ελαφρότητα των παιδικών και των νεανικών  συνυπάρξεων, ώστε η απαγόρευση συγκεντρώσεων για την Πρωτομαγιά να μοιάζει περισσότερο με αυτοσκοπό ολιγοήμερης παράτασης της επιβαλλόμενης πειθαρχίας και των περιορισμών, με αμελητέο πρακτικό αντίκρισμα, παρά με ουσιώδες μέτρο υγειονομικής σκοπιμότητας.

Ακόμη, τη φετινή Πρωτομαγιά, δεν θα την θυμόμαστε επειδή σε συνθήκες ακραίας εργασιακής βαρβαρότητας (που προϋπήρχε, απλά η πανδημία επήλθε σαν φυσική συνέχεια όσων έχουν προηγηθεί εδώ και 1 δεκάμηνο και πριν την εμφάνιση του κοροναϊού), εξέλιπε κάθε κινηματική ανασκίρτηση, έστω συμβολικού χαρακτήρα! …μεταξύ μας, εδώ και χρόνια οι πρωτομαγιάτικοι γιορτασμοί για τις εργατικές υποθέσεις έχουν καταστεί μέρος ενός συστήματος πολιτικής διαχείρισης της εκμετάλλευσης της εργασίας, με γενικευμένο και παγκοσμιοποιημένο τρόπο, για να μην θίγεται η προς όφελος της κεφαλαιοκρατίας καταπίεση των εργαζομένων, μάλλον αυτή περαιτέρω επισφραγίζεται και νομιμοποιείται.

Τη φετινή Πρωτομαγιά, λοιπόν, θα τη θυμόμαστε από μια φωτογραφία: μερικές εκατοντάδες άνθρωποι, παρατεταγμένοι σε υποδειγματική διάταξη, αποτίουν φόρο τιμής στους ξεσηκωμούς των εργατών, όποτε και όπου Γης.         

Η υποδοχή του event που οργάνωσε το ΚΚΕ μπροστά στη Βουλή, είναι κατά τη  γνώμη μου απολύτως ενδεικτική του βαθύτατου πολιτικού συντηρητισμού που διαπερνάει το εγχώριο κομματικό σύστημα, αλλά και τις ιδεολογίες και τα συστήματα αρχών που συγκροτούν τα πεδία αναφοράς των κομμάτων μας. Δεν είναι ζήτημα «Σημειωτικής της Πολιτικής»! Ισχυρότατη απόδειξη αμηχανίας της παραδοσιακής αριστεράς να αντιπαρατεθεί ουσιωδώς στην άρχουσα τάξη και τους πολιτικούς εκπροσώπους της είναι.    

Τόσο πολύ και τόσο αποκαλυπτικά διακρίνω αυτό το στοιχείο που μόλις προηγουμένως επεσήμανα, ώστε επαλλήλως να μου φαίνεται φυσιολογικό και αναμενόμενο το γεγονός ότι ο πρώην γραμματέας της οργάνωσης νεολαίας του κατά δήλωσή του πιο «ορίτζιναλ» εργατικού κόμματος της χώρας, είναι σήμερα επιφανής υπουργός της πιο αντεργατικής κυβέρνησης εδώ και πολλά χρόνια! 

Νομίζω, όμως, ότι το πράγμα πάει και πιο πέρα! Η εθελούσια προσχώρηση στην πειθαρχημένη και υπάκουη εκδοχή της πολιτικής πράξης από μεριάς των πολιτικών εκπροσώπων όσων επιθυμούν την εξέγερση ως αναπόσπαστο μέσο μιας σκοπούμενης ανατροπής, αποτελεί την αναμφίβολη παραδοχή αποδοχής των κανόνων του πολιτικού πλαισίου, που κατά τα άλλα οι ίδιοι πολιτικοί εκπρόσωποι διακηρύσσουν ότι στοχεύουν στην αποκαθήλωσή του και αγωνίζονται γι’ αυτήν!

Η απομάκρυνση της πολιτικής αριστεράς και ευρύτερα της προοδευτικής παράταξης από την επιδίωξη πρόκλησης «αταξίας» στα συντεταγμένα συστήματα που έχει δομήσει η άρχουσα τάξη, συνιστά μεγάλη υποχώρηση και καίριου βάρους συμβολικό σημείο, ως προς την  αναποτελεσματικότητα που προσδίδει στις αντιλαμβανόμενες ως αναγκαίες «επαναστάσεις» της εποχής μας, αποδομώντας και το ίδιο το περιεχόμενο του πολιτικού αφηγήματος της ανατροπής του κυρίαρχου συστήματος. Λειτουργεί πλέον ως επικυρωτικός παράγοντας της ίδιας της αποδοχής του πλαισίου που παράγει όλο αυτό το συστημικό πλαίσιο του πολιτικού, παραγωγικού και πολιτισμικού αδιεξόδου που βιώνουμε.

Δεν γνωρίζω αν τα στελέχη και τα μέλη του ΚΚΕ φαντασιώνονται μια επανάσταση πειθαρχημένων αμφισβητιών του καπιταλισμού, με το κόμμα της εργατικής τάξης κατά την παραδοσιακή μέθοδο του ιστορικά χρεοκοπημένου μαρξισμού-λενινισμού, να εγγυάται την «ήσυχη μετάβαση» στον σοσιαλισμό. Έχω την ελπίδα ότι παραμένουν ανάμεσα στα στελέχη και τα μέλη του κόμματος ενεργές ως επιθυμητό πολιτικό μέσο οι ευλογημένες αταξίες που χρειάζεται μια επανάσταση, για να είναι ειλικρινής ως προς τις πολιτικές προθέσεις της, πραγματική ως προς τις πρακτικές επιδιώξεις της και δυνητικά τελεσφόρα, ώστε να μην πεθαίνει εν τη γενέσει της ως «πολιτικός ρομαντισμός».    

Κάτι ακόμη: Η εικόνα των πειθήνια παρατεταγμένων επαναστατών, καθώς και το γεγονός ότι το περιστατικό τυγχάνει επαινετικής υποδοχής από πλευράς μεγάλου μέρους προοδευτικών πολιτών και εκτός ΚΚΕ, σηματοδοτεί και την συνομολόγηση ενός πεδίου αξιολόγησης των πολιτικών πραγμάτων, εντός του οποίου απομένει ελάχιστο περιθώριο δικαιωμάτων εκφώνησης ουσιώδους ανατρεπτικού λόγου.

Είναι ακριβώς το ίδιο σύνδρομο φαντασίωσης του μοντέλου «πολυτελούς» πλαισίου πολιτικών  αντιπαραθέσεων ως δήθεν του μόνου ανεκτού σε μια δημοκρατία, δυτικού τύπου, ενώ αυτό δεν ισχύει. Η αναταραχή με διαδηλώσεις, συγκεντρώσεις και διαφορές μορφές συμβατικά απαγορευμένης πολιτικής δραστηριότητας (π.χ. η ρυπογόνος αφισοκόλληση μέσα σε καθεστώς ασφυξίας που επιβάλλουν τα μίντια-εργαλεία του συστήματος), στον αντίποδα των «παρατεταγμένων κομμουνιστών» ως ανεκτού μέρους μιας «κανονικότητας», επιτρέπεται στις δυτικές δημοκρατίες. Σε ακραίες περιπτώσεις, οι δυτικές δημοκρατίες προτρέπουν, μάλιστα, και σε ενεργοποιήσεις των πολιτών σε δράσεις οιονεί «πρόκλησης αταξίας» (για παράδειγμα, στο σύνταγμά μας η επίκληση των πατριωτισμού ως ύστατου εγγυητικού παράγοντα της δημοκρατικής ομαλότητας, αντί της «κανονικότητας» που διακινεί ως έννοια η σημερινή ελληνική κυβέρνηση).

Θα το πω καθ’ υπερβολήν και καθόλου «τρυφερά»: Η τεχνητή τοποθέτηση του δεδομένου υβριστικού στοιχείου στην εκφορά λόγου του Παύλου Πολάκη στο επίκεντρο της αξιολόγησης του προσώπου και των απόψεών του, παραμερίζοντας κάθε αναφορά και αξιολόγηση στο πολιτικό περιεχόμενο των λεγομένων του, είναι μια αναγωγική ταύτιση με την εικόνα των «παρατεταγμένων κομμουνιστών» στην πλατεία Συντάγματος. Αντί να παραβλέπουν τις ύβρεις (αν και πάντα οφείλεται να αντιδιαστέλλεται από την ύβρη η ποιότητα του πολιτικού λόγου, ιδίως για προοδευτικούς και αριστερούς πολίτες) και να παραχωρούν μέρος αξιολογικής αποτίμησης στον δημόσιο χώρο στο «τί λέει» και όχι μόνον «πώς το λέει», πολλοί προοδευτικοί συμπολίτες μου, παραβλέπουν το πολιτικό περιεχόμενο των λεχθέντων του. Όσοι το κάνουν -και δεν είναι προς ψόγον, διαπίστωση είναι- προσχωρούν στην (αντ-)επαναστατική πρακτική των «παρατεταγμένων κομμουνιστών».

Λέω να μην τους ακολουθήσω…   

 

 

 

 

29 Απρ. 2020

Οικονομία εναντίον Υγείας 

Η αλήθεια είναι ότι εδώ και καιρό η ένταξη των δύο -κατ’ αρχάς άσχετων μεταξύ τους- πεδίων του τίτλου σε αντιμαχόμενα στρατόπεδα, ως προς τον τρόπο με τον οποίο η κάθε πλευρά θεάται έναν καλύτερο κόσμο στο μέλλον, έχει επισυμβεί. Ανατρέχοντας στα θεμελιώδη χαρακτηριστικά της ανθρωπότητας, ως οργάνωσής μας σε κοινωνίες στον 21ο αιώνα, διαπιστώνουμε ότι προϊόντος του χρόνου η αντίφαση ανάμεσα στον στόχο να είναι εύρωστες οι οικονομίες μας, από τη μία, και τον σκοπό να είμαστε  υγιείς, από την άλλη, μεταβάλλεται σε εγγενές πολιτικό χαρακτηριστικό της εποχής μας. Κάτι που θα έπρεπε -και θα μπορούσε- να είναι επάλληλη στόχευση και των δύο, αλλά αποδείχτηκε ότι δεν ήταν….

Κλασσικά παραδείγματα τούτου, οι ανθρώπινες δραστηριότητες που προκαλούν αποδεδειγμένα σοβαρές συνέπειες στην υγεία των πληθυσμών, τοπικές (π.χ. ένα εργοστάσιο που ρυπαίνει τοπικά το περιβάλλον) ή και παγκόσμιες (όπως η Κλιματική Αλλαγή. Και φυσικά, σ’ έναν «οικονομο-κρατούμενο» πλανήτη, τα κόστη έχουν αρχίσει να προσμετρώνται

Σε τέτοιο παγκόσμιο σκηνικό η πανδημία επελαύνει παράγοντας την πρώτη γενιά διπλωματικής πολιτικής περί την Υγεία. Ο πρόεδρος Τραμπ προαναγγέλλει ενδεχόμενη έγερση απαιτήσεων σε βάρος της Κίνας, προς αποκατάσταση της βλάβης που προκαλεί ο κορωναϊός στην αμερικανική οικονομία. Δεν γνωρίζω ποτέ άλλοτε τέτοιο ανάλογο περιστατικό. Πολύ περισσότερο, αυτή η εξέλιξη διανθισμένη από τη συνομωσιολογία ότι ο ιός είναι προϊόν εργαστηρίου και σκοπίμως ή εξ αμελείας διέρρευσε στον πληθυσμό, παράγει ήδη μια νέα γενιά συσχετισμών δύναμης, που ξεπερνάνε την οικονομικές και στρατιωτικές αποτιμήσεις ισχύος κάθε χώρας στην κατάταξή τους στις μεγάλες δυνάμεις της εποχής.

Όμως, και σε πιο μικρές κλίμακες ανιχνεύεται το φαινόμενο τέτοιας διπλωματίας της Υγείας. Επί παραδείγματι, ήδη η Ελλάδα «πουλάει» για τον τουρισμό της την εντύπωση ότι τα πήγε καλά  με την πανδημία. Και την ίδια ώρα, Γερμανοί υπουργοί διακηρύσσουν προς τους πολίτες τους να ξεχάσουν τις φετινές διακοπές τους στο ηλιόλουστο μεσογειακό τοπίο.    

Το φαινόμενο, αναμφίβολα αποτυπώνει την υποχώρηση της οικονομίας ως κύριου παράγοντα λήψης των πολιτικών αποφάσεων. Από την άλλη πλευρά, μέσα σ’ ένα σκηνικό «ελέγχου» της πανδημίας (εν πολλοίς κατασκευασμένο) η οικονομία μόλις τώρα αρχίζει να αντεπιτίθεται, επαναδιεκδικώντας τον πρώτο λόγο. Ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε δηλώνει ανοιχτά ότι δεν μπορεί η Υγεία να επικαθορίζει τις πολιτικές αποφάσεις, με το αδιανόητο για εκείνον από τη ματιά της λογικής επιχείρημα ότι η φτώχεια θα έχει επιπτώσεις στη δημόσια Υγεία. Λες και επί μία δεκαετία στην Ελλάδα η επιβληθείσα φτώχεια δεν έπληξε καίρια (μαζί με την πολιτική διαφθορά) το δημόσιο σύστημα Υγείας, ούτε είχε συνέπειες στη δημόσια Υγεία στην πατρίδα μας…

Σε κάθε περίπτωση, αυτή η πρωτοφανής διαμάχη πολιτικού ενδιαφέροντος ανάμεσα στην οικονομία και τη (δημόσια)  υγεία, είναι ένα καινοφανές στοιχείο, που όσο γρήγορα κι αν εμπεδωθεί στη διεθνή κοινή γνώμη ότι η εντύπωση ότι η πανδημία ήταν «κακό που πέρασε», έχει ήδη αφήσει επιρροές στην οργάνωση των κοινωνιών μας. Οι πρώιμες αναφορές από προοδευτικές πολιτικές δυνάμεις διεθνώς στη θέση ότι η πανδημία δικαίωσε τα δημόσια συστήματα έναντι των ιδιωτικών δομών Υγείας, και εμμέσως ότι με την πανδημία δικαιώθηκε και η πολιτική επιλογή του «κοινωνικού κράτους», αποδεικνύουν την αυτόματη θά ‘λεγε κανένας (επανα)πολιτικοποίηση του ζητήματος της Υγείας των πολιτών. Ενώ, βεβαίως δεν θα χρειαζόταν μια πανδημία για να επικαιροποιηθεί η διαπίστωση ότι το κοινωνικό κράτος αποτελεί  αξεπέραστο ως σήμερα μέσο εξισορρόπησης των βιαιοτήτων που παράγει η καπιταλιστική οικονομική διαδικασία και όπλο τεράστιας ποιοτικής αναβάθμισης της κοινωνικής οργάνωσης.

Δε γνωρίζω σε ποιο βαθμό η διπλωματία της Υγείας θα συνεχίσει να επιδρά τόσο καίρια σ’ έναν ραγδαία μεταβαλλόμενο κόσμο. Πιθανολογώ ότι σε πρώτη φάση η οικονομία θα επανακάμψει στην πρωτοκαθεδρία των παραγόντων που διαμορφώνουν το πλαίσιο λήψης των πολιτικών αποφάσεων. Φοβάμαι, μάλιστα, ότι αυτή η «επιστροφή» της οικονομίας εις θέσιν «ατμομηχανής της πολιτικής» θα μπορούσε να επέλθει με σοβαρό κόστος σε ανθρώπινες ζωές λόγω του κορωναϊού, αν και θα συνοδευόταν από μια «επικοινωνία διαχείρισης του δεύτερου γύρου συνεπειών της πανδημίας».

Ωστόσο, ό,τι και να ακολουθήσει, ήδη οι αναφορές και οι επεμβάσεις του ΟΗΕ και του ΠΟΫ σε ζητήματα διεθνούς διπλωματίας και οι προειδοποιήσεις (ακόμη και σε δραματικούς τόνους) ότι με την πανδημία υπογραμμίζεται όσο ποτέ εντονότερα εδώ και κανέναν αιώνα, η ανάγκη αναβάθμισης του βάρους της ανθρώπινης ζωής στο αξιακό πλέγμα που ισχύει στην εποχή μας, είναι ιστορικής σημασίας και δίνουν τον τόνο!

Δεν μπορώ να εικάσω αν αύριο οι πόλεμοι θα γίνονται εξ αφορμής μιας πανδημίας, αντί για τη διεκδίκηση πλουτοπαραγωγικών πόρων, όπως γίνεται μέχρι τις μέρες μας. Άλλωστε η μέριμνα αποφυγής του πολέμου ως μέσου επίλυσης οιωνδήποτε διαφορών, οφείλει να προηγείται πάντων. Όμως, το διλημματικού τύπου ερώτημα, όπως τίθεται, υγειονομική διασφάλιση εναντίον του ιού ή βαθύτερη οικονομική κρίση ένεκα τούτου, ανοίγει έναν πολύ κακό λογαριασμό στην παγκόσμια συζήτηση για το κοινό μας μέλλον. Κι αυτό αναμφίβολα θα το βρούμε μπροστά μας!                       

 

 

 

 

15 Απρ. 2020

Από τον προστατευτισμό των περιορισμών

στη γρήγορη επανεκκίνηση λόγω οικονομίας

Η βασική κατεύθυνση με την οποία ως τώρα η συντριπτική πλειοψηφία των χωρών του κόσμου προσπαθεί να θέσει υπό έλεγχο την πανδημία είναι οι περιορισμοί. Οι αρχικές μικρές αναστολές δραστηριοτήτων, γρήγορα υποκαταστάθηκαν από συνολικές και γενικευμένες απαγορεύσεις στην κυκλοφορία και τις οικονομικές λειτουργίες, και σιγά-σιγά οι άδειες πόλεις και το switch off στις οικονομίες απέμειναν τα βασικά -αν όχι τα μόνα- μαζικά όπλα κατά του κορωναϊού.

Οι εξελίξεις δικαίωσαν αυτήν την επιλογή; Ασφαλώς πέτυχαν να αποτραπεί μια ακόμη μεγαλύτερη διάχυση της πανδημίας στους πληθυσμούς, που -αν εκδηλωνόταν- θα μετράγαμε πολύ περισσότερους θανάτους. Από την άλλη, όμως, πώς να βγεις να θριαμβολογήσεις ότι πέτυχες, όταν τα θύματα ανέρχονται πια σε εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους; Ακόμη και στις χώρες που κομπάζουν ότι τα κατάφεραν (ανάμεσά τους η Ελλάδα), πρέπει να έχεις πολύ ψυχρό πολιτικά αίμα για να πανηγυρίζεις, όταν ήδη έχεις χάσει περισσότερους από 100 ανθρώπους, επειδή, λέει, τα πας καλύτερα από άλλες χώρες που έχουν περισσότερους νεκρούς!

…Κι ακόμη πιο ψυχρό πολιτικό αίμα πρέπει να έχεις για τη συνέχεια, τώρα που οι ίδιες πολιτικές ηγεσίες, οι οποίες ως τώρα επέβαλαν ακραία περιοριστικά μέτρα, δικαιολογώντας τα ως αναγκαία, στρέφονται πια ολοένα και περισσότερο στις διασώσεις των οικονομιών αντί για τις διασώσεις των ανθρώπινων ζωών που απειλούνται από τον κορωναϊό, αλλάζοντας εν ριπή οφθαλμού στάση. Κι έτσι κάπως, η παρακινδυνευμένη και αναμφίβολα αντίθετης φοράς από την πρακτική των αποκλεισμών και των περιορισμών, απελευθέρωση των έγκλειστων κοινωνιών μόνο και μόνο για μια γρήγορη επανεκκίνηση των οικονομιών, υποδηλώνει τη μεγάλη αντίφαση που θα βρούμε μπροστά μας τις επόμενες εβδομάδες.

Μήπως συναίνεσαν οι ειδικοί του τομέα της Υγείας ότι μπορούμε να επιστρέψουμε τόσο απλά σε ό,τι κάναμε; Φυσικά, όχι! Οι προειδοποιήσεις του ΠΟΥ  είναι σαφείς και κατηγορηματικές: Μη βιαστείτε, υποδεικνύουν, γιατί διακινδυνεύεται ένα δεύτερο κύμα της πανδημίας!

Τότε, όμως, ανακύπτει το λογικό ερώτημα: Αν τα περιοριστικά μέτρα ήταν η καλύτερη λύση, για να ανταποκριθούν τα ανέτοιμα, απαξιωμένα και υποχρηματοδοτούμενα δημόσια συστήματα Υγείας στην υγειονομική κρίση, τί έχει αλλάξει το τελευταίο 2μηνο ώστε να ξέρουμε ότι θα τα καταφέρουν καλύτερα σε μια τυχόν επανεμφάνιση της πανδημίας; Μήπως χρηματοδοτήθηκαν περισσότερο τα δημόσια συστήματα Υγείας; Μήπως εξοπλίστηκαν όσο χρειάζεται για να είναι  επαρκώς προετοιμασμένα να αντιμετωπίσουν ένα νέο γύρο μιας μεγάλης υγειονομικής κρίσης; Μήπως, τουλάχιστον, στελεχώθηκαν πληρέστερα; Τίποτα απ’ όλ’ αυτά!

Άλλωστε η δομική επανίδρυση σε νέα βάση των συστημάτων δημόσιας Υγείας με πρόταγμα την ανταπόκριση στα θεμελιώδη αιτήματα ενός κράτους που θέλει να ονομάζεται «κοινωνικό κράτος», δεν θα μπορούσε να είναι δουλειά μερικών εβδομάδων!  Ένα τέτοιας κλίμακας εγχείρημα χρειάζεται συνολική αναδιάρθρωση και -κυρίως- ολοσχερή ανασχεδίαση του ρόλου της Υγείας εντός του ευρύτερου κρατικού μηχανισμού μιας δυτικής χώρας, καθώς και άλλου φόρτου  χρηματοδοτική ένταξη στους κρατικούς προϋπολογισμούς για να επιτελεστεί ο σκοπός. Και, φυσικά, εν μέσω πανδημίας τόσο ευρείες αναδιαρθρώσεις δεν είναι εφικτές, αφού προηγείται το άμεσο ζήτημα διαφύλαξης της δημόσιας Υγείας, με όσα μέσα διαθέτεις τη στιγμή που ξεσπάει η υγειονομική κρίση.

Στην ουσία, δηλαδή, δεν έχει γίνει τίποτα, για να μπορούσαμε να πούμε ότι αξίζει να διακινδυνεύουμε σήμερα μια νέα πανδημική επίθεση θέλοντας γρήγορη επανεκκίνηση των οικονομιών, επειδή θα είμαστε καλύτερα προετοιμασμένοι τους επόμενους μήνες. Το αντίθετο συμβαίνει! Τα δημόσια συστήματα Υγείας, κουρασμένα από την υπερπροσπάθεια να αντιμετωπιστεί η μεγάλη υγειονομική κρίση των τελευταίων εβδομάδων, και χωρίς ουσιαστικές επί πλέον υποστηρίξεις από τα κράτη, σε χειρότερη θέση θα είναι, αν τυχόν -ό μη γένοιτο- ξεσπάσει ένα νέο κύμα πανδημίας.

Η ΕΕ είναι πιο ψυχρή και άμεση στην συνομολόγηση ότι αλλάζει στάση, χωρίς να έχει αρθεί ούτε ένας από τους λόγους που επέβαλαν τους περιορισμούς τόσον καιρό τώρα! Η μία χώρα μετά την άλλη ανακοινώνουν ότι τα μέτρα αποκλεισμού χαλαρώνουν, χωρίς μάλιστα να κρύβουν ότι τώρα προτεραιότητά τους είναι η οικονομία και όχι η δημόσια Υγεία, όπως διατείνονταν ως τώρα. Και η αήθεια του ρεαλισμού της ΕΕ έφτασε μέχρις του σημείου στην πρόσφατη απόφαση του eurogroup να ομολογείται ανοιχτά ότι υποστηρίζονται μόνον οι έκτακτες χρηματοδοτήσεις των συστημάτων Υγείας για να αντιμετωπίσουν τον κορωναϊό, ενώ οι δαπάνες για τη στρατηγική ενίσχυση των δημόσιων συστημάτων Υγείας, απλά ούτε καν τέθηκαν στο τραπέζι!

Στην πολιτική ουσία όσων ανέφερα ως τώρα τίποτε άλλο δεν ανιχνεύεται από μια αδιανόητη αήθεια πολιτικών ελίτ, που δεν διστάζουν να αλλάζουν στάση με χαμαιλεόντεια προσαρμοστικότητα, εγκαταλείποντας με εξαιρετική άνεση όσα δήλωναν ως σήμερα ως κεντρική προτεραιότητά τους.

Αλλά εδώ δεν χωράνε δύο διαφορετικές οπτικές! Είτε είναι -όπως ήταν ως τώρα- πρώτη μέριμνα η διαφύλαξη της Υγείας των πολιτών απέναντι στην πανδημία, και η οικονομία οφείλει να υπακούει  ανεξαρτήτως συνεπειών σ’ αυτή την επιλογή, είτε η οικονομία προηγείται! Μέση οδός δεν είναι νοητή σ’ αυτή την περίπτωση.

Τις επόμενες εβδομάδες οι κοινωνίες θα ανοίξουν και πάλι τις πόρτες τους στις οικονομικές δραστηριότητες, που υπό φυσιολογικές συνθήκες εκδηλώνονται. Ο ιός όμως, θα είναι κι εκείνος εκεί, και θα μας απειλεί. Διερωτώμαι τι άλλο θα μπορούσε να αλλάξει την εικόνα της μεγάλης απειλής που φιλοτεχνήθηκε -και δικαίως, λέω εγώ- για την πανδημία, σε μια εικόνα υπόθεσης με δευτερεύουσα σημασία μπροστά στην οικονομία, όπως θα μας σερβιριστεί όσον ούπω, αν όχι μια καλοπληρωμένη από τα κράτη προπαγάνδα μέσω των μέσων ενημέρωσης. Στην Ελλάδα ξέρουμε και το κόστος της! 11 εκατ. ευρώ είναι!              

 

 

 

 

8 Απρ. 2020

Τί "παίζεται" στο eurorgoup

9 σημεία για να μη χάσουμε την εικόνα 

1. Ήρθε η ώρα να καταλάβουν και οι υπόλοιποι ευρωπαίοι τί υπέστη η Ελλάδα επί 10 χρόνια ξενυχτώντας από αγωνία, εν αναμονή του τί θα αποφάσιζε ο Σόιμπλε για τις ζωές μας…

2. Ήρθε η ώρα να φανεί πόσο ανθελληνικές και αντιευρωπαϊκές ήταν το 2015 οι κραυγές των «μενουμευρωπαίων», που σήμερα κυβερνάνε την Ελλάδα όλοι μαζί…

3. Δεν είμαστε ικανοποιημένοι για τα δύο προηγούμενα. Λυπούμαστε! Κι ακόμη περισσότερο λυπούμαστε γιατί τα δύο προηγούμενα συνετέλεσαν να επαναλαμβάνεται και σήμερα αυτό το σκηνικό αγωνίας για ολόκληρη την ευρωζώνη, ενώ θα μπορούσε να έχει αποφευχθεί ή να είναι πολύ ηπιότερο.

4. Η Γερμανία έχει επενδύσει σκληρή επικοινωνία στον όρο «κορωνομόλογο», που με τόση ελαφρότητα χρησιμοποιούν και πολλοί άλλοι εκτός του Βερολίνου. Δεν πρόκειται για «κορωνομόλογο» αλλά για «ευρωομόλογο».

5. Γιατί έχει σημασία το όνομα και ποια είναι διαφορά του «κορωνομόλογου» από το «ευρωομόλογο»;  Η διαφορά είναι το πρώτο παραπέμπει σε δανεισμό με κοινό ευρωπαϊκό ομόλογο, μόνο για την κάλυψη των έκτακτων αναγκών για τα ευρωπαϊκά δημόσια συστήματα Υγείας, εν μέσω πανδημίας, όπως προσπαθεί να εμφανίσει το Βερολίνο, ως το σημείο υποχώρησής του (αν το δεχτεί κι αυτό…). Αντίθετα, «ευρωομόλογο» είναι ευρωπαϊκό ομόλογο για την εξασφάλιση με δανεισμό πόρων που θα κατευθυνθούν στην αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας στις οικονομίες των χωρών-μελών. Το Βερολίνο απορρίπτει διαρρήδην το δεύτερο για τους πόρους που θα πρέπει να διατεθούν για την ανάταξη των οικονομιών -όταν με το καλό τελειώσει η πανδημία- και παραπέμπει τις χώρες-μέλη στον ΕSΜ.

6. O ESM διαθέτει απόθεμα 400 δισ. ευρώ που έχουν δεσμευτεί ως προς τη χρήση τους, μόνο για χώρες-μέλη που αντιμετωπίζουν έκτακτα προβλήματα στις οικονομίες τους. Ο ESM παραχωρεί εκ του σκοπού ύπαρξής του δάνεια με χαμηλά επιτόκια στις προβληματικές οικονομίες της ευρωζώνης, υπό τον όρο της ανάληψης υποχρεώσεων δημοσιονομικής εποπτείας τους μέσω μνημονίων, που η κάθε μία ξεχωριστά θα πρέπει να συνάψει με τον ESM.

7. Όμως, εδώ δεν έχουμε να κάνουμε με μερική κρίση στις οικονομίες των χωρών-μελών της ευρωζώνης, αλλά με συνολική κρίση της ευρωζώνης. Και αίτιο της σημερινής κρίσης δεν είναι δημοσιονομικές εκτροπές των χωρών-μελών αλλά ο πανίσχυρος κλονισμός από το συνολικό switch off  της ευρωπαϊκής οικονομίας λόγω της πανδημίας. Θα είναι εγκληματικό και ανήθικο (ας αφήσουμε και πόσο σκόπιμο είναι οικονομολογικά) να εμφανιστεί  η σημερινή κρίση ως δημοσιονομική εκτροπή χωρών-μελών (ενώ δεν είναι) και για την αντιμετώπισή της να χρησιμοποιηθούν εργαλεία -όπως ο ESM- που έχουν δημιουργηθεί για να αντιμετωπιστούν συνέπειες από δημοσιονομικές εκτροπές. Κι αυτό, μόνο και μόνο για να μη θιγούν τα αποθέματα από πλεονάσματα που συσσωρεύει χρόνια τώρα η Γερμανία (και κάνα-δυο ακόμη χώρες), τα οποία πλεονάσματα, μάλιστα έχουν συσσωρευτεί  από συνεχείς παραβιάσεις των ευρωπαϊκών δημοσιονομικών κανόνων, που απαγορεύουν στις ισχυρές χώρες-μέλη να έχουν πλεονάσματα μεγαλύτερα από ένα όριο και πάνω, ακριβώς για να επιστρέφουν πόροι προς τις πιο αδύναμες χώρες.

8. Δίκαια, αρμόζουσα  και οικονομολογικά επιβεβλημένη λύση στη σημερινή κρίση με τα γνωστά αίτια, είναι ακριβώς η άμεση και άνευ όρων μεταφορά πόρων από τα συσσωρευμένα αποθέματα των υπέρογκων πλεονασμάτων των βορείων προς την υπόλοιπη Ευρώπη, για την αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας στην ευρωπαϊκή οικονομία. Με όσο το δυνατόν λιγότερο εξωτερικό δανεισμό, γιατί η ευρωπαϊκή οικονομία ήδη είναι υπερδανεισμένη στον υπέρτατο βαθμό. Γι’ αυτό και το τυχόν «ευρωομόλογο» θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί με φειδώ.

9. Δεν είναι «αλληλεγγύη» και «φιλανθρωπία» να μεταφερθούν πόροι από τα συσσωρευμένα αποθέματα των υπέρογκων πλεονασμάτων των βορείων προς τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. Υποχρέωσή τους είναι, που απορρέει από τις ευρωπαϊκές συνθήκες, στις οποίες ρητά θεσπίζεται η προαγωγή του ενοποιητικού προτάγματος της Ευρώπης με ρήτρα την προϊούσα μείωση της ψαλίδας ανάμεσα στις πλούσιες και τις αδύναμες χώρες, και όχι το ακόμη μεγαλύτερο άνοιγμά της, όπως συμβαίνει στην ευρωζώνη τα τελευταία πολλά χρόνια!

Ελπίζω να διευκολυνθούμε όλοι να παρακολουθήσουμε τις εξελίξεις!        

 

 

 

 

7 Απρ. 2020

ΠΡΟ-ΚΑΛ

Δεν γνωρίζω αν ζει, και -αν ζει- πού είναι και πώς είναι. Ήταν, όμως, ένας από τους αγαπημένους μας καθηγητές.

Τεχνικά! Ταυ και πινακίδες, μολύβια, γομολάστιχες και χαρτιά, σινική, ραπιδογράφοι και πενάκια και πολλή-πολλή υπομονή, αν δεν γίναμε ζωγράφοι, πέτυχε -όσοι έδιναν στις πολυτεχνικές σχολές- να πάνε καλά, άλλωστε τότε δεν υπήρχαν και εξειδικευμένα φροντιστήρια για το σχέδιο, όπως σήμερα. Κι ακόμη, μας έκανε να αγαπήσουμε όσο γινόταν τη ζωγραφική.

Τον πειράζαμε και μας ανεχόταν με τρυφερότητα. Κάναμε φασαρία, ναι! Δεν θύμωνε ποτέ! Φώναζε μόνον 3 λέξεις, όποτε το παρακάναμε –δηλαδή αρκετά συχνά: «Σουτ», «σιωπή», «ησυχία».

Αυτή η ήπια αντίδρασή του, μέσα στο κλίμα γενικευμένης βαρβαρότητας της χούντας (ήταν περίπου τότε και τα γεγονότα του Πολυτεχνείου και λίγο νωρίτερα και της Νομικής), μας αποθράσυνε. Ούτε τότε θύμωσε. Το Βαρβάκειο, το σχολειό μου, ήταν αυστηρό αλλά όχι με τον τρόπο που σήμερα είναι νοητή η αυστηρότητα, δηλαδή ως εντατικοποίηση του ρυθμού του βίου μας και ως «στεγανοποίηση» αισθημάτων. Ο Καλδής ήταν ήπιος άνθρωπος. Μέσα στην εκρηκτική -και ηλικίας ένεκεν, μεταξύ άλλων- «αντρίλα» του εξατάξιου γυμνασίου αρρένων, παρέμενε μια ήπια και πολιτισμένη παρουσία.   

Όταν κυκλοφόρησε στα διαλείμματα το αυτοσχέδιο δελτίο προγνωστικών των 3 συνηθέστερων λέξεών του («σουτ», «σιωπή», «ησυχία»), με τίμημα ένα πενηνταράκι, κι όποιος έπεφτε πιο κοντά έπαιρνε τη σούμα, έγινε πάταγος!

Το όνομα του δελτίου, «ξεσήκωμα» από το ΠΡΟ-ΠΟ (ΠΡΟ-γνωστικά ΠΟ-δοσφαίρου), ήταν ΠΡΟ-ΚΑΛ! Από τα τρία πρώτα γράμματα του επωνύμου του.  

Και, όπως είναι σαφές, μέσα στην τάξη, όποιοι είχαν ποντάρει μεγάλα νούμερα έκαναν σκοπίμως φασαρία για να «ανέβει» το αποτέλεσμα.

Τον θυμάμαι, ψηλό και ευθυτενή, να μας κοιτάζει με απορία, όποτε κλιμακωνόταν η φασαρία απ’ όσους επεδίωκαν περισσότερα «σουτ», «σιωπή» και «ησυχία», για να διεκδικήσουν το «έπαθλο».

Έτσι, πέρασαν καλά οι ώρες και τα χρόνια μαζί του! Τελευταία ανάμνησή μου  από εκείνον, το χαρούμενο και περήφανο πρόσωπό του, μετά τα αποτελέσματα των εισαγωγικών εξετάσεων για τα πανεπιστήμια. Ερχόταν κοντά σε καθέναν μας, έσφιγγε το χέρι μας, σαν άντρας προς άντρα πια, και μετά μας «απελευθέρωνε» απ’ τη ζεστή χειραψία του για να συνεχίσουμε τον δρόμο μας προς τη ζωή...