18 Δεκ. 2018

Οι βομβιστές και η Δημοκρατία

Ποιός έβαλε τη βόμβα στον ΣΚΑΪ

Σχεδόν ταυτόχρονα με την ολοκλήρωση του πολιτικώς εξαιρετικά ατελέσφορου κύκλου φραστικής καταδίκης της βομβιστικής επίθεσης κατά συγκροτήματος μέσων ενημέρωσης -του ΣΚΑΪ, εν προκειμένω- άρχισε η αποτίμηση των πολιτικών συνεπειών της υπόθεσης. Ήδη, εξ αφετηρίας και επί της ουσίας, η προσπάθεια να ενταχθεί μια βομβιστική επίθεση αυτού του είδους σε πολιτικές φαρέτρες δημοσιολογούντων καθώς και σε κομματικά οπλοστάσια τρέχουσας εξαργύρωσης «κλίματος» στην κοινή γνώμη, υπονομεύει την ίδια τη φραστική -κατά άλλα ενδεδειγμένη- καταδίκη της επίθεσης, μεταβάλλοντας το πεδίο αναφοράς της από ζήτημα δημοκρατίας σε διακομματική διελκυστίνδα και εξαντλώντας δήθεν τον «χώρο συνεπειών» της σε μερική και στοχευμένη μερίδα πληττομένων, ενώ, αντιθέτως, πρόδηλη είναι η ταυτότητά της και οι συλλογικές συνέπειές της, ως σοβαρό πλήγμα στο πολίτευμα που ομνύει στον διάλογο.

Φυσικά σ’ έναν δημόσιο διάλογο τροφοδοτούμενο από μηχανισμούς ενημέρωσης των πολιτών, όπου η μάχη δεν δίνεται για το συμβάν, ούτε για την είδηση, αλλά για το εάν θα καταστεί είδηση ένα συμβάν, ή όχι, και αν ναι, πώς αυτό θα παρουσιαστεί στους πολίτες, το τελικό αποτέλεσμα είναι ένας «αχτραμάς» ανακριβιών και μερικής ειδησεογραφικής κάλυψης των πραγμάτων. Ακριβώς πάνω στην κινούμενη άμμο της επιλεκτικής εξιστόρησης των γεγονότων, δομείται μια καταγραφή που με πρωτογενές υλικό το εύπλαστο στοιχείο της σχετικής εικόνας των πραγμάτων, είναι εφικτό ο καθένας, ακόμη και σε απολύτως εξατομικευμένη βάση, να βρει τη δική του αλήθεια. Έτσι καταγράφεται μια αλληλουχία συμβάντων όπου δεν κυριαρχεί το στοιχείο της αλήθειας, ως θεμέλιας προϋπόθεσης για να είναι η αντιπροσωπευτική δημοκρατία το «καλύτερο πολίτευμα», αλλά μια ψευδαίσθηση ότι έκαστος εξ ημών των πολιτών «έχει δίκιο» σε ό,τι αφορά τις προσωπικές απόψεις που έχει διαμορφώσει για τις δημόσιες υποθέσεις.  

Το κακό επιδεινώνεται ακόμη περισσότερο, αφού στα σημερινά διαθέσιμα μέσα διακίνησης πληροφορίας, λόγο μπορεί να έχει ο κάθε πολίτης, μέσα από τα κοινωνικά δίκτυα. Σε τέτοιες συνθήκες, δηλαδή, η συμμαχία των fake news και της ενημερωτικής  παραφιλολογίας των social media, καταλήγει σ’ ένα φορτίο επελαύνουσας ψευδολογίας, με στόχο τον πολίτη, μ’ άλλα λόγια το υποκείμενο της δημοκρατικής διαδικασίας και πυρήνα του πολιτεύματος.

Γιατί τα λέω όλ’ αυτά, με την ευκαιρία της βομβιστικής επίθεσης στα γραφεία ενός συγκροτήματος μέσων ενημέρωσης; Τα λέω, διότι ακριβώς όλα τα παραπάνω εξηγούν γιατί έχει καταλήξει να έχει τόσο ακυρολεκτικό αποτέλεσμα η φραστική -ωστόσο αναγκαία, επαναλαμβάνω- καταδίκη της βομβιστικής επίθεσης! 

Παρά ταύτα, ο πολίτης δεν είναι απροστάτευτος απέναντι σ’ αυτή τη λαίλαπα ψεύδους και επιλεκτικής ενημέρωσης! Μπορεί από τις δηλώσεις και την εν γένει στάση των πολιτικών  παραγόντων, κομμάτων και στελεχών τους, καθώς και των μέσων ενημέρωσης, να εξάγει απολύτως χρήσιμα και κρίσιμα συμπεράσματα για το ποιά είναι η αλήθεια.

Μερικοί συμβουλεύουν να αναζητήσουμε τον αντικειμενικά ωφελούμενο παράγοντα από μια τέτοια βομβιστική ενέργεια. Άλλοι, υποδεικνύουν να ενστερνιστούμε ότι η κρατική εξουσία τα κάνει όλ’ αυτά, αφού εκείνη έχει τα μέσα για επιχειρήσεις τέτοιας κλίμακας.

Θεωρώ και τις δύο συμβουλές άστοχες!

Η αστοχία της πρώτης έγκειται στο ότι η κρίση επί του ποιός ωφελείται εμπεριέχει ένα μεγάλο μέρος υποκειμενισμού που δεν εξουδετερώνει -αντιθέτως μπορεί και να ενισχύει- τις ασάφειες.

Τα σφάλμα της δεύτερης είναι ότι προϋποθέτει ότι μόνος ισχυρός μηχανισμός εξουσίας είναι ο κράτος, την ώρα που σ’ ολόκληρο τον κόσμο ολοένα και περισσότερο επιβεβαιώνεται η αποδυνάμωση του και η υποκατάστασή του από άλλους μηχανισμούς, μιντιακούς, επιχειρηματικούς και άλλους.

Η συμβουλή που δίνω εγώ είναι, ως πολίτες να αναζητούμε το ποιος εντάσσει μια βομβιστική επίθεση στην πολιτική, μιντιακή ή επιχειρηματική στρατηγική του! Ποιός, δηλαδή, επιστρατεύει μια βομβιστική επίθεση για το οπλοστάσιο επιχειρημάτων υποστήριξης της γνώμης του, μεταβάλλοντας τη βομβιστική επίθεση σε στοιχείο των πολιτικών πραγμάτων, ενώ η δήλωση καταδίκης για την επικίνδυνη ενέργεια θα έπρεπε να αρκεί για να επιλύει αυτή την απειλή.

Ψάξτε, επομένως, να βρείτε ποιοι «κάνουν πολιτική» με τη βομβιστική επίθεση! Αυτό και μόνον αρκεί για να αποκαλύπτει στα μάτια κάθε πολίτη τί συμβαίνει.

Η επικίνδυνη για τη δημοκρατία αυτουργία μετατροπής μιας πανδήμως καταδικαζόμενης ενέργειας -εδώ μιας βομβιστικής επίθεσης- σε συστατικό μέρος ενός δημόσιου πολιτικού διαλόγου, συνιστά μεγάλο και ασυγχώρητο ατόπημα, λίαν αποκαλυπτικό της έλλειψης σεβασμού από μεριάς όσων το διαπράττουν σε βάρος του πολιτεύματός μας. Δημοκρατία που δικάζει προθέσεις πολιτικών παραγόντων, και όχι το έργο τους, δεν είναι δημοκρατία αλλά επικίνδυνη εκτροπή σε εκφασιστικές πρακτικές. Αν, μάλιστα, την ύποπτη  δουλειά της εκδίκασης προθέσεων αναλαμβάνουν να διεκπεραιώσουν κάποιο ή και περισσότερα μέσα ενημέρωσης, τότε η ακροδεξιά έχει αποθρασυνθεί και οι πολίτες οφείλουν να ενεργοποιηθούν για να αποτρέψουν την δικαίωση αυτών των πρακτικών και όσων τις ακολουθούν.  

Όλα τα άλλα παρέλκουν!