26 Σεπ. 2019

Διεύρυνση ή σεχταρισμός

Ο ΣΥΡΙΖΑ, το όνομα και άλλες ιστορίες…

Δεν γνωρίζω εάν ο ΣΥΡΙΖΑ θα αλλάξει όνομα ή όχι! Εξ ίσου αγνοώ εάν ο Τσίπρας την έχει «στημένη τη δουλειά» και με ελεγχόμενη πλειοψηφία στα κομματικά όργανα θα προκαλέσει άμεση εκλογή του από τη βάση, στα πρότυπα των γελοιοποιημένων ανάλογων διαδικασιών στη Ν.Δ. και το ΚΙΝ.ΑΛ.. Τα αναφέρω αυτά, ενδεικτικά, διότι αυτές και πολλές άλλες είναι οι «διαρροές» και τα «ρεπορτάζ» πολλών «πηγών» από την ομολογουμένως και κατά γενική ομολογία κρίσιμη για το ελληνικό πολιτικό σκηνικό διαδικασία διεύρυνσης, στην οποία εισέρχεται το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης.

Εκείνο που γνωρίζω είναι ότι εγώ προσωπικά και εκατομμύρια Έλληνες ανταποκριθήκαμε στην πρόσκληση στήριξης που σε αλλεπάλληλες φάσεις και κατά κύματα από το 2015 και μετά και μέχρι τις εκλογές  του περασμένου καλοκαιριού απηύθυνε ο ΣΥ.ΡΙΖ.Α. προς τους πολίτες. Οι περισσότεροι το έκαναν νωρίτερα από εμένα. Όμως για πολλούς σαν την περίπτωσή μου, στήριξη σε πολιτικό σχηματισμό που συνεργάζεται για τον οποιονδήποτε λόγο με το αλήστου μνήμης κόμμα Καμμένου, δεν ήταν ανεκτή.

Κάπως έτσι, μια μεγάλη ομάδα πολιτών προσέτρεξε σε στήριξη του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. λίγους μήνες πριν τις τελευταίες εκλογές, αφού απηλλάγη από τους ΑΝ.ΕΛ.  και -κυρίως- αφού ολοκλήρωσε με εκπληκτική ωριμότητα για κόμμα με ανύπαρκτες παραστάσεις από εμπειρίες διακυβέρνησης τη συμφωνία των Πρεσπών και οδήγησε την Ελλάδα στη μετα-μνημονιακή εποχή. Η ανταπόκρισή μας στο κάλεσμα υπό τις προϋποθέσεις που προανέφερα έλαβε χώρα υπό έναν και μόνον δικό μας όρο: Τη διατήρηση της αυτονομίας μας στη διαμόρφωση και την εκφορά του πολιτικού λόγου μας!

Φυσικά επειδή γνωρίζω ότι στην πολιτική όροι και προϋποθέσεις ισχύουν όσο έχει νόημα η ύπαρξή τους ως παραγωγική συμβολή στους στόχους που έχουν τεθεί, καθόλου δεν με εξέπληξε η εγκατάλειψη μετεκλογικά του όρου αυτονομίας μας. Οι εκλογές διαμόρφωσαν ένα νέο σκηνικό, στο οποίο η συγκρότηση ρωμαλέας και με εμπεδωμένη συνοχή πολιτικής παράταξης συνεργασίας αριστεράς-προοδευτικών δυνάμεων βοά ως ανάγκη για τη χώρα. Τέτοια παράταξη, προς εξισορρόπηση της ηγεμονίας του ετερόκλητου σχήματος που σήμερα κυβερνάει, σ’ αυτό το κράμα ακροδεξιών πρακτικών και ρουσφετολογικού νεο-φιλελευθερισμού, η χρησιμότητα μιας ισχυρής παράταξης για να ασκεί την αντιπολίτευση είναι πρόδηλη, ιδίως με δεδομένη τη αναξιοπιστία όλων των άλλων αντιπολιτευτικών κομμάτων.

Θεμιτή, λοιπόν, και επιβεβλημένη η μετεκλογική στροφή του ΣΥ.ΡΙΖ.Α., από τη χαλαρή σύμπραξη που είχαμε διαμορφώσει προεκλογικά, στη διεύρυνση συνύπαρξης σε ενιαίο κομματικό σχηματισμό, με μαζικές εγγραφές νέων μελών στον πολιτικό πυρήνα του νέου σχήματος, που δεν είναι άλλος από τον ίδιον τον ΣΥ.ΡΙΖ.Α..

Αυτό, όμως, που επίσης γνωρίζω είναι ότι όταν λέμε «διεύρυνση», για να είναι πραγματική και να ανταποκρίνεται και στον κεντρικό στόχο  του εγχειρήματος, δεν μπορεί αυτή να υπόκειται σε κάποιες άτυπες ή και περισσότερο ρητές προκαταβολικές προϋποθέσεις που φαίνεται να τίθενται από ορισμένες πλευρές και ερήμην όλων των άλλων! Δεν μπορεί, φερ’ ειπείν, κάποιοι ως «παλιοί» του κόμματος να  διεκδικούν να έχουν αυξημένο λόγο στο νέο κόμμα που βρίσκεται στα σκαριά. Σ’ αυτό το νέο κόμμα ή θα είναι όλοι ίσοι, ή απλά δεν θα υπάρξει. Κι αν τεχνικά τελικά στηθεί τέτοιο κόμμα, εφ’ όσον τυχόν τελικά υπάρξουν τέτοια αυξημένα δικαιώματα για μια μερίδα προσώπων στο εσωτερικό του, η αποτυχία μεσοπρόθεσμα θα είναι αναπόφευκτη.

Η πολιτική μετώπων της παραδοσιακής αριστεράς μπορεί να ήταν χρήσιμη από την εποχή του εμφυλίου έως τη μεταπολίτευση (και μπορεί ακόμη και σήμερα να την συνεχίζει απαράλλαχτη το Κ.Κ.Ε.), σήμερα όμως απέχει πολύ της ευρύνοιας και της δημοκρατικής εσωτερικής συνθήκης που έχουν ανάγκη τα κόμματα του χώρου. Απέχει, δηλαδή, από αυτό που χρειάζεται -κατά τη γνώμη μου- η αριστερά του 21ου αιώνα, για να καταστεί ισότιμος εταίρος στο δυτικό δημοκρατικό σκηνικό, από το οποίο ως σήμερα ήταν «φτωχός συγγενής» και περισσότερο ως πρόσχημα δημοκρατικότητας λειτουργούσε, ενώ κατ’ ουσία έφερε «απαγόρευση διακυβέρνησης».     

Σε άλλες αναλύσεις μου, εδώ και πολύ καιρό έχω προσπαθήσει να εξηγήσω γιατί η διακυβέρνηση ΣΥ.ΡΙΖ.Α. αποτελεί για ολόκληρη την Ευρώπη εγχείρημα ιστορικού βάρους αντίστοιχου με τον ιταλικό «ιστορικό συμβιβασμό». Ο Ενρίκο Μπερλινγκουέρ, όμως, άφησε πίσω του σπορά το μοναδικό μάθημα πολιτικής τακτικής της ευρωπαϊκής αριστεράς, που τα κομμουνιστικά κόμματα με ανείπωτο δογματισμό δεν αξιοποίησαν, με αποτέλεσμα το compromesso storico από μια μεγάλη ευκαιρία να γίνει προαναγγελία απόλυτης πολιτικής απαξίωσης του ευρωπαϊκού κομμουνιστικού κινήματος. Μόνο που για την αποτυχία αυτή, δεν έφταιγε ο Μπερλινγκουέρ και η «γραμμή» του αλλά οι ανάξιες ηγεσίες των κομμουνιστικών κομμάτων… Θα ήταν τραγικό το ίδιο να γίνει και σήμερα, ως κατάληξη του μοναδικού διακυβερνητικού εγχειρήματος του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. 2015-2019.     

Μ’ άλλα λόγια, αποδεκτή η πρόσκληση να εγκαταλείψουμε οι πολίτες σαν κι εμένα την πολιτική αυτονομία που είχαμε αποσπάσει στη «Γέφυρα», αλλά επ’ ουδενί δεν είναι αποδεκτή η κατάληξή μας σε πολιτική «ουρά» ενός κόμματος, του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. εν προκειμένω. Χωρίς πλήρη διασφάλιση της ισοτιμίας των υπό ενοποίηση σχημάτων και προσώπων, ξεχωριστά για τον καθένα από μας, λίγη διάθεση θα έχουμε πολλοί από μας, να μπούμε σε εσωκομματικούς οργανωτικούς φορμαλισμούς, με μόνο στόχο να πείσουμε με διαδικασίες εσωτερικού διαλόγου τους παλαιόθεν «ιδιοκτήτες» του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. ότι το μέλλον της διευρυνόμενης παράταξης δεν μπορεί να περικλείεται στο παρελθόν του. Άχαρη δουλειά και πολιτικά άγονη για να ενδιαφέρει αρκετούς ανάμεσά μας. Όποιοι ενδιαφέρονται (και είναι η πλειοψηφία), ας την κάνουν! Οι υπόλοιποι, δεν…!

Και για να είμαστε απολύτως καθαροί: Όταν λέμε «ισοτιμία», δεν εννοείται εδώ η πρακτική εφαρμογή της εισόδου νέων προσώπων σε μια παλιά κομματική «μηχανή» με ισοτιμία βάρους εσωκομματικής ψήφου. Εννοούμε εσωκομματικό πολιτικό πολιτισμό συνύπαρξης διαφορετικοτήτων προς βαθμιαία διαμόρφωση σχήματος γνήσια πολυσυλλεκτικού. Και σε αντίστιξη με την παραδοσιακή πολυσυλλεκτικότητα της Ν.Δ. και του ΚΙΝ.ΑΛ., που δεν αφορούν σε ενοποιήσεις ριζοσπαστικοποιημένων προοδευτικών μαζών, δηλαδή σε κινήματα ανατροπής, αλλά σε συμπράξεις κορυφής συμφερόντων με ονοματεπώνυμο.     

Έτσι, το πως θα λέγεται -αν αλλάξει όνομα- το διευρυνόμενο κομματικό σχήμα και πολλά άλλα που ακούγονται, να τα συζητήσουμε βέβαια, αλλά μικρή σημασία έχουν! Ένα ισχυρό και σοβαρό κόμμα της αριστεράς και της προοδευτικής παράταξης στην εποχή μας για να υπάρξει, απαιτούνται 3 στοιχεία: Ηγεσία, αρχές και κινηματική βάση. Ο ΣΥ.ΡΙΖ.Α. τα δύο πρώτα τα διαθέτει. Όμως, χωρίς το τρίτο (που αποτελεί και το κεντρικό ζητούμενο του διευρυντικού εγχειρήματος) δύσκολα θα επιτύχει σημαντική συνέχεια.