28 Απρ. 2022

Οι παραλογισμοί της αξιολόγησης των οικονομιών και η Ελλάδα

Η παράδοξη αναβάθμιση

Κατ’ αρχάς (και επειδή περισσεύει η κακόβουλη και πυώδης αντίδραση σε όσα αντάλλασουμε ως σκέψεις) να τονίσω ότι η πρόσφατη αναβάθμιση σε ό,τι αφορά την πιστοληπτική αξιολόγηση της Ελλάδας από τον οίκο Standard and Poor's (S&P) είναι ένα θετικό γεγονός! Να προστεθεί ότι αυτονόητη ευχή είναι να αναβαθμιστεί το ταχύτερο η Ελλάδα σε αξιολόγηση επενδυτικής βαθμίδας, ώστε η χώρα μας να μπορεί να χρηματοδοτείται από τις αγορές τουλάχιστον με όρους σχετικής αντιστοιχίας με τις άλλες-χώρες μέλη της ευρωζώνης.

Φυσικά δεν πρέπει να διαφεύγει της προσοχής μας ότι αυτό το παράλογο φαινόμενο χρεωστικού εξανδραποδισμού της ελληνικής οικονομίας από την ευρωζώνη του γερμανικού περιοριστικού δημοσιονομικού προτάγματος (επακόλουθο και άμεσο σύμπτωμα της μνημονιακής δεσποτείας, την οποία επέβαλαν στη χώρα μας οι ευρωπαίοι εταίροι μας με λεόντειες ρυθμίσεις υπέρ των συμφερόντων τους και με τα ελληνικά συμφέροντα σαφώς να υποβαθμίζονται) έχει καταλήξει εδώ και 12 χρόνια σε μια οικονομική «τρέλα»: Στη ζώνη του ενιαίου νομίσματος να είναι εντεταγμένη μια χώρα μειωμένων δυνατοτήτων και ευκαιριών σε σύγκριση με τις υπόλοιπες χώρες-μέλη του κλαμπ, αλλά οι αξιολογήσεις των Βρυξελλών για την οικονομία της χώρας αυτής να γίνονται επί ίσοις όροις! Δεν ξέρω ποιός οικονομολόγος δεν μπορεί να αντιληφθεί το παρανοϊκό της όλης υπόθεσης…

Και αφήνω για άλλη ανάλυση τον πρόσθετο παραλογισμό του παρατεταμένου χρεωστικού αδιεξόδου για την Ελλάδα, που σήμερα επιδεινώνεται. Έναν παραλογισμό, που εκτός του ότι αποκαλύπτει τη γύμνια του επιχειρήματος ότι η Ελλάδα είναι ασφαλής επειδή το χρέος της κυρίως είναι έναντι του ευρωπαϊκού δημόσιου τομέα (στοιχείο που για την ουσιαστική αξιολόγηση μιας οικονομίας παρέλκει, αφού αυτό που εκτιμάται είναι η βιωσιμότητα του χρέους μιας χώρας με οικονομικούς και όχι με πολιτικούς όρους), επισφραγίζει τον εξαρτησιακό χαρακτήρα της ελληνικής οικονομίας από την ευρωζώνη.

Σε τέτοιες, λοιπόν, συνθήκες και υπό το πρόσθετο βάρος των αυξημένων επιπτώσεων για την ελληνική οικονομία ένεκα του πληθωρισμού αλλά και της γενικότερης υφεσιακής τάσης στην ευρωζώνη, αιφινιδίως και σε τελείως αντίρροπη με το κλίμα κατεύθυνση, η S&P …αναβάθμισε την πιστοληπτική αξιολόγηση της Ελλάδας!

Αξίζει να σημειωθεί ότι πριν απ’ αυτήν την αναβάθμιση υπήρξε έντονη φημολογία για έντονο προβληματισμό στα οικονομικά επιτελεία των οίκων αξιολόγησης σχετικά με την ελληνική οικονομία, μη εξαιρουμένου του ενδεχόμενου ακόμη και της υποβάθμισής της. Τα οικονομικά στοιχεία, άλλωστε, σε καμιά περίπτωση δεν μπορούν να τεκμηριώσουν τη βασιμότητα της αναβάθμισης από την S&P!

Τέλος, οι ιδιαίτερα συγκρατημένες δηλώσεις ικανοποίησης του πρωθυπουργού και του κ. Σταϊκούρα (υπουργού Οικονομικών που τελεί υπό πολιτική εξαφάνιση -όπως και όλοι σχεδόν οι υπουργοί- εδώ και κανα μήνα και επανεμφανίστηκε με την ευκαιρία της αναβάθμισης), επιβεβαιώνει και την εσωτερική επιφύλαξη ακόμη και στην Ελλάδα και από μια κυβέρνηση που όντας εδώ και εβδομάδες στα σχοινιά μιας επιταχυνόμενης πτώσης της εικόνας της θα δίψαγε για ένα καλό νέο, σχετικά με την αιτολογική βασιμότητα της αναβάθμισης από την S&P!

Βεβαίως οι οίκοι αξιολόγησης είναι ιδιωτικές επιχειρήσεις αρμόδιες να διαχειρίζονται κατά βούληση την αξιοπιστία τους. Ωστόσο, δεν μπορεί να μην εντοπιστεί εδώ ότι εν μέσω των αβεβαιοτήτων του ρωσο-ουκρανικού πολέμου, με παρούσες εμφανείς υφεσιακές πιέσεις στην ευρωζώνη, με τα ελληνικά επιτόκια εξωτερικού δανεισμού να έχουν απογειωθεί στη ζώνη του 3% και με το spread να βρίσκεται στη ζώνη του 2,2%  (δηλαδή με τις άλλες χώρες-μέλη της ευρωζώνης να έχουν πρόσβαση σε εξωτερικό δανεισμό με επιτόκια κάτω του 1%, με εξαίρεση την Ιταλία) και, τέλος, με επίσημο πληθωρισμό άνω του 8%, η αναβάθμιση συνιστά ένα παράδοξο.

Λαμβανομένου ιδίως υπόψη ότι το περασμένο μόλις καλοκαίρι το επιτόκιο εξωτερικού δανεισμού για την Ελλάδα είχε υποχωρήσει κάτω από το 1% και στα χαμηλότερα επίπεδα από το 2008, και παρά ταύτα τότε οι οίκοι αξιολόγησης παρέμεναν φειδωλοί σε αξιολογήσεις αναβάθμισης της ελληνικής οικονομίας, η αντίφαση είναι ολοφάνερη.    

Δεν έχω πρόθεση να μακρηγορήσω άλλο επί του θέματος! Μακάρι οι αγορές και οι επενδυτές να πείστηκαν από την αναβάθμιση της S&P. Αλλά όπως και να ‘ναι η ελληνική οικονομία βρίσκεται σε χειρότερη κατάσταση ακόμη κι από εκείνη στην οποία βρέθηκε όταν η χώρα εισερχόταν στον κύκλο της μνημονιακής δεσποτείας. Ίσως η μεγαλύτερη αήθεια της σημερινής κυβέρνησης είναι με πόση αφροσύνη κατασπατάλησε το κεφάλαιο ασφάλειας που οι έλληνες εξασφάλισαν με αιματηρές συνέπειες βγαίνοντας από το μνημόνιο, ώστε σήμερα να επιστρέφουμε σε δεινή θέση, ως αποτέλεσμα μιας οικονομικής πολιτικής, όπου το μόνο που διακρίνεται ως προτεραιότητά της είναι η σκανδαλώδης υποστήριξη δημοσία δαπάνη ιδιωτικών κορβανάδων, στο πλαίσιο ενός πρωτοφανούς για ευρωπαϊκή χώρα νεποτισμού, υπέρ ημετέρων και επιχειρηματικών συμφερόντων με ονοματεπώνυμο.